Təlİm-tədrİs mərkəzİnİn yaradılması və fəalİyyətİ

“Bakı Metropoliteni”Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Sədrinin 16.09.2014-cü il tarixli 82 saylı əmrinə əsasən Təlim-tədris mərkəzi təsis edilmiş və müəssisənin “Rabitə Evi” adlanan inzibati korpusunda Mərkəzə ən müasir rabitə və kommunikasiya avadanlıqları ilə təmin edilmiş ayrı-ayrı ixtisaslar üzrə sinif otaqları, tədris təyinatlı auditoriyalar, digər yardımçı sahələr ayrılmışdır.

“Bakı Metropoliteni” Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin yaradılmasından qısa bir zaman keçməyinə baxmayaraq müəssisə rəhbərliyi paytaxtdakı ictimai nəqliyyat növləri arasında aparıcı mövqe tutan metronun dünya standartlarına cavab verəcək, sərnişinlərin mənzilbaşına təhlükəsiz daşınmasına tam təminat verərək qatarların və texniki təminat avadanlıqlarının təhlükəsiz istismarını yüksək səviyyədə həyata keçirəcək bir inkişaf mərhələsinə qədəm qoymasında ciddi nailiyyətlərə imza atmışdır.
Uğurların davamlı olması personalin ən yüksək nəzəri və təcrübi biliklərə yiyələnməsini, eyni zamanda operativ şəraitdə çevik icraat hazirlığını şərtləndirir. Digər tərəfdən ixtisasartırma prosesində, işin keyfiyyətini qiymətləndirərkən işçilərə bərabər imkanlar yaratmaqda işəgötürənin yüksək məsuliyyəti olmasını nəzərə alaraq, əmək qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulmuş peşə hazırlıgını artırmaq, yeni ixtisasa yiyələnmək və ixtisasını artırmaq hüquqlarını təmin etmək, attestasiya hazirlığını təşkil etmək kimi vəzifələri müəssisə özünün ən əsas vəzifələrindən hesab edir.
Bu məqsədlə “Təlim-tədris mərkəzinin işinin təşkili və maddi-texniki bazasının gücləndirilməsi tədbirləri haqqında” “Bakı Metropoliteni”Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Sədrinin 16.09.2014-cü il tarixli 82 saylı əmrinə əsasən Təlim-tədris mərkəzi təsis edilmiş və müəssisənin “Rabitə Evi” adlanan inzibati korpusunda Mərkəzə ən müasir rabitə və kommunikasiya avadanlıqları ilə təmin edilmiş ayrı-ayrı ixtisaslar üzrə sinif otaqları, tədris təyinatlı auditoriyalar, digər yardımçı sahələr ayrılmışdır. O cümlədən, Səhmdar Cəmiyyəti Sədrinin 30.09.2014-cü il tarixli 106 saylı əmri ilə Təlim-tədris mərkəzinin Əsasnaməsi təsdiq edilmişdir. Həmçinin, “Bakı Metropoliteni” QSC işçilərinin ixtisasartırma və kadr hazırlığı kurslarına cəlb edilməsi haqqında” 02.12.2014-cü il tarixli 279 saylı əmrə əsasən tədris planı təsdiq edilmiş və dekabr ayından başlayaraq tədris kurslarına start verilmişdir. Hazırda bu kurslara bütün xidmətlərdən cəlb olunmaqla, 30-a yaxin qrupdan ibarət, 460-a yaxın müxtəlif peşələrdən olan işçilər cəlb edilmişdir. Bunların sırasında qatar maşinistlərini, vaqonların təmiri üzrə çilingər-mexanik və çilingər elektrikləri, eskalator maşinistlərini, ventilyasiya uzrə mütəxəssisləri, yol ustaları və usta köməkçilərini,tunel ustaları və usta köməkçilərini, işarəvermə və rabitə üzrə böyük elektromexanikləri, enerji təsərrüfatı üzrə elektromexanikləri, mərkəzləşmə məntəqəsi üzrə növbətçiləri, qatar dispetçerlərini, təsərrüfat qatarları maşinistləri və köməkçilərini, eskalatorların əsaslı təmiri üzrə elektrik çilingərlərini göstərmək olar.
Qruplarda dinləyicilərin sayı 15-20 nəfərdən ibarət olmaqla ümumi dinləyicilərin sayı 460 nəfərə yaxındır. Dərslər istehsalatdan ayrılmadan və dinləyicilərin əsas iş fəaliyyətinə maneçilik yaratmayan tədris cədvəlinə uyğun aparılır. Tədris mərkəzində yaradılan auditoriyalarda lazımi şərait: dərs partalari, yazı lövhəsi, kitab dolabı, kompüter, proyektor və ekranlar quraşdırılmışdır. Hər bir qrup üçün dərslərə davamiyyət jurnalı və təlimatçılar üçün xüsusi jurnallar tərtib edilib paylanmışdır. Tədris mərkəzində müxtəlif davamiyyətli 3, 5 və 6 aylıq kurslar fəaliyyət göstərir. Təlimatçıların hər birinin təsdiq edilmiş tədris planları mövcuddur. Tədris vəsaitləri olaraq “Qatarların hərəkətinin təşkilində istifadə olunan əsas təlimatların toplusu”ndan, müxtəlif texnoloji proseslər, standartlar və yerli təlimatlardan istifadə edilir. Bundan əlavə multimedia vasitəsi kimi müxtəlif peşələrə aid tədris filmlərindən istifadə olunur, qisa prezentasiyaların yaradılması istiqamətində işlər aparılır.
Təlim-tədris mərkəzində başlanan tədris proqramına uyğun olaraq, gənc metropolitençilərdən ibarət 6 nəfərlik bir qrup təcrübə məşğələləri üçün İstanbula yollanmışdır. Fransanın "Thales" şirkəti ilə bağlanmış müqavilə əsasında hazırlanmış təlim proqramına əsasən ilk kurslarda metropolitendə tətbiq ediləcək yeni sistemlərin, daha dəqiq desək, Bakı metrosunun yeni Bənövşəyi xəttində Fransa şirkətinin SCADA (supervisory control and data acquisition – dispetçer idarəetməsi və məlumat bazası) və CBTC (Communications-based train control – kommunikasiya əsaslı qatar nəzarəti və idarəetməsi) sistemləri tədris olunur. Kursun iki həftə davam edən ilk mərhələsinin dinləyicilərinə müasir sistemlər haqqında konkret biliklərdən əvvəl metropoliten, ümumiyyətlə nəqliyyat və dəmir yolu ilə bağlı bir çox məsələlər barədə ətraflı məlumat verilib.
Tədris proqramına uyğun müdavimlər "Thales" şirkətinin Türkiyə və Kanada metropolitenlərindəki tədris müəssisələrində təcrübə məşğələləri keçməlidirlər. Artıq 6 nəfərdən ibarət qrup İstanbuldan qayıtmışdır. Onlar məşğələlərini "Thales" şirkətinin İstanbul metropolitenindəki tədris mərkəzində davam etdirərək, 3 mərhələdən ibarət tədris prosesinin üçüncü mərhələsinə qədəm qoymuşlar.
Üç həftə ərzində Bakı metropoliteninin nümayəndələri yeraltı magistraldakı mövcud işarəvermə və rabitə sistemlərini yeni tikilən sahələrdə əvəz edəcək CBTC sisteminin işi ilə praktik surətdə tanış olacaqlar. Qrupun üzvləri elektronika, informatika sahəsində bilik və müəyyən iş təcrübəsi olan mütəxəssislərdir. İstanbul metrosunda məşğələlər başa çatdıqdan sonra, tədris prosesinin 3-cü mərhələsi başlayır. Məşğələlər yanvar ayında Kanadanın Toronto metropolitenində keçiriləcəkdir.
Kurslarda əldə edilən biliklərdən sonradan metropolitençi kadrların peşə hazırlığında, yeni texnologiyaların mənimsənilməsində istifadə olunacaqdır. Tədris prosesini başa vuran mütəxəssislər aldığı bilikləri metropolitençi həmkarları ilə bölüşəcək, istehsalatda birbaşa vəzifələrini icra etməklə yanaşı, tədris-təlim mərkəzinin işində, yeni texnologiyalarla işləyə biləcək kardların hazırlığında iştirak edəcəklər.

Daha ətraflı
 

TTM-in İlk müdavİmlərİ İstanbul və Torontoda

“Bakı Metropoliteni” QSC-nin nəzdində yaradılmış təlim-tədris mərkəzinin ilk müdavimləri artıq Kanadanın Toronto şəhərindədirlər. 6 nəfərdən ibarət metropolitençi mütəxəssis heyəti 2014-cü ildə Fransanın “Thales SA” şirkətlər qrupuna daxil olan “Thales Kanada”da 3 həftəlik təcrübə keçiblər.

Fransanın “Thales SA” şirkəti ilə bağlanmış müqaviləyə uyğun olaraq Bənövşəyi xəttə tətbiq ediləcək SCADA (supervisory control and data acquisition – dispetçer idarəetməsi və məlumat bazası) və CBTC (Communications-based train control - kommunikasiya əsaslı qatar nəzarəti və idarəetməsi) sistemlərinin öyrənilməsi məqsədilə ilk tədris “Bakı Metropoliteni” QSC-nin təlim-tədris mərkəzində aparılmışdı. Fransız mütəxəssislərin iştirakı ilə aparılan kurslar daha sonra İstanbulda davam etdirilmişdi. Türkiyədəki 3 həftəlik tədrisdən sonra metropolitençilər indiyə qədər yiyələndikləri təcrübələrinin Torontoda əyani tətbiqini həyata keçiriblər.

Bununla da 3 mərhələdən ibarət tədris prosesi başa çatdırılıb. Kurslarda əldə edilən biliklərdən metropolitençi kadrların peşə hazırlığında, yeni texnologiyaların mənimsənilməsində istifadə olunur. Tədris prosesini başa vuran mütəxəssislər aldığı bilikləri metropolitençi həmkarları ilə bölüşəcək, istehsalatda birbaşa vəzifələrini icra etməklə yanaşı, təlim-tədris mərkəzinin işində, yeni texnologiyalarla işləyə biləcək kadrların hazırlığında iştirak edirlər.

 
Daha ətraflı
 

BİRİNCİ DƏRS İLİ NƏ GÖSTƏRDİ

2015-ci ilin tədris ili başa çatıb və növbəti mövsümün hazırlıqları başlanıb. Artıq metropolitendə də tədris prosesi, bu sahəyə aid termin və ifadələr daha aktiv işlənməkdədir. Əvvəllər yalnız sahələr üzrə məhdud profildə tədris proqramları keçirilirdisə, ötən il təsis edilmiş təlim-tədris mərkəzi bu sahəni genişləndirməklə metropollitendə son bir ilin ən böyük yeniliyinə çevrilib.

Oktyabrın 27-də mərkəzdə keçirilən ilk məşğələ bəlkə də rəmzi mənası ilə daha çox diqqət çəkdi. Fransa prezidenti Fransua Ollandın Azərbaycana səfəri çərçivəsində «Thales» şirkəti ilə bağlanmış iki müqavilədən biri məhz kadr hazırlığı ilə bağlı idi. İlk müdavimlərin toplaşdığı məşğələ yeni xətlərdə tətbiq olunacaq müasir sistemlərə həsr olundu. Sonradan həmin müdavimlərin arasından seçilən gənclər Türkiyənin İstanbul və Kanadanın Toronto şəhərlərində təlimlərə cəlb edildilər.
Fəaliyyət göstərən 5 auditoriya məşğələlərin müasir tələblərə uyğun keçirilməsi üçün lazımi vəsait və avadanlıqla - masalar və stullar, yazı lövhələri və dolablarla, kompüter və audiovizual texnologiyalarla, elektron proyektorlarla, ekranlar və digər müasir texniki vasitələrlə təmin edilib. Multimedia vasitələri, interaktiv təlim üsulları, audio-video texnikadan istifadə olunması və s. əyani vəsaitlərin yeni erasının məhsuludur. Bunlar tədrisi zənginləşdirir, dərsin, materialın həcmini daha asan və sürətlə qavramağa kömək edir. Gələcəkdə peşə vərdişlərinin praktiki möhkəmləndirilməsi və genişləndirilməsi üçün ən yaxşı əyani vəsait olan sınaq və məşq simulyatorlarının tətbiqinin bütün mümkün sahələrdə genişləndirilməsi üzərində də iş aparılacaq. Mobil telefon, portativ elektron məhsullar, internet və s. texniki imkanların adi sosial-məişət səviyyəsinə çatması ilə audio-video dərslərin, mühazirələrin, praktiki məşğələlərin, konspektləşdirmənin elektronlaşdırılması yolu ilə təşkilinə geniş şərait yaradır.
İlin 6 ayı ərzində bir neçə xidmət və sahə üzrə kurslar təşkil olunub, imtahanlar götürülüb. İndi nəticələr təhlil edilir, mərkəzləşmiş şəkildə qarşıda duran vəzifələr müəyyənləşir. Bütün bunlar yeni tədris mövsümündə işimizi təkmilləşdirməyə kömək edəcək.
İnsan resursları və xidmət departamenti artıq müvafiq iş apararaq, kadrlar üzrə baza məlumatları, ehtiyacları nəzərə alan sistemin qurulması üzərində çalışır. Bununla da yaxın gələcəkdə fərqli prinsiplərlə kadr hazırlamağa, ixtisas artırmağa, yaxud da bilik və bacarığa uyğun peşəni dəyişməyə imkan verəcək bir münbit şərait yaradacıqdır. Həmçinin kursların məzmun və mahiyyətini, müddətini təyin etmək də mümkün olacaqdır.
Tələbat artdıqca, mərkəzin genişləndirilməsi də davam edəcək. Auditoriyaların sayının artırılması, təcrübə avadanlıqları üçün şəraitin qurulması, metodiki laboratoriya, təlimatçı-müəllimlərə otaqların və guşələrin ayrılması, kitabxana, o cümlədən audio-videoteka, konfrans zalı və s. ilə bağlı işlər bu məsələnin tərkib hissəsidir. Əyani vəsaitlərlə bağlı məsələyə də həssaslıqla yanaşılaraq, tədris plakatları, sxemlər və s. bu kimi vəsaitlər hazırlanır, yenilənir.
Mərkəzin kitabxanasının formalaşdırılması üzərində sürətli və həssas iş aparılır. Ümumiyyətlə, 700-ə yaxın təlimat, normativ sənəd, texnoloji proses və s. ədəbiyyat üzərində iş aparılmalıdır. Hazırda onların bərpası üzərində iş gedir. Əlbəttə, müasir kitabxana yalnız rəflərdə olan çap məhsullarından ibarət deyil. Elektron kitabların bazası da əhəmiyyətlidir. Audio-video kitablar, dərsliklərlə yanaşı, müxtəlif tədris prosesləri arxivləşdiriləcək.
Təlim-tədris mərkəzinin yaradılması yerli və xarici mütəxəsissləri bu işə cəlb etmək imkanı da verir. Yeni xətlərdə tətbiq edildəcək sistemləri mənimsəmək üçün «Thales» şirkətinin Kanada və Türkiyədəki kurslarına cəlb edilmiş müdavimlərlə geniş formatda təcrübə mübadiləsi təşkil edilib. Bu xüsusda maraqlı bir məsələ də gündəliyə gəlir: tədrisi xarici təchizatçı şirkətlərin mütəxəssislərinin videokörpü, videokonfrans yolu ilə qoşulmasını da təşkil etmək də mümkündür.
Bir sözlə, mərkəz çeşidli və geniş spektrli məsələlərin həyata keçirilməsini nəzərdə tutur.

Daha ətraflı